މަސްތުވާތަކެތީގެ ވިޔަފާރި ކުރަނީ އެއްޗޭނެއްގެ ބޮޅުތަކަކުން: ޢުމަރު

"އުމަރު ޑީއާރުޕީ އޮފީހުގައި ނޫސްވެރިންނަށް ދީފައިވާ މައުލޫމާތުންވެސް އެނގެނީ ރާއްޖޭގައި މަސްތޔުވާތަކެތި މިވިއްކަނީ އެއް ކުޑައެއްގެ ދަށުން ހިޔާލިބިގެން އެއްބަޔަކު ކަމާއި މައި ހަކުރުތަކުރަކީ ފުދުންތެރި އެކަކުކަމަށްވުމުގެ ފުރުޞަތު ބޮޑުކަމެވެ."

މައުމުނާއި ޔާމީނު ގުޅިގެން ރާއްޖޭގައި މަސްތުވާތަކެތި ފަތުރާތީ މަސްތުވާތަކެތިން ޤައުމު ސަލާމަތްކުރަން ނުކުތް މީހެއް ކަމަށްބުނި އުމަރު ނަޞީރެއްކަމަކު ހަކުރުގެ ވިޔތުގައަށް ވަދެ ފިތުނިމާ ދެން ވާހަކަ ދެއްކޭނީ ހަކުރުތަކުރުންގެ ހިމާޔަތުގައެވެ.

ރާއްޖޭގައި އިތުރަށް ހަކުރު ފެތުރަން މަގުފަހިވާނެ ގޮތްގޮތަށެވެ. ރައްޔިތުންަށް ވީހާވެސް ބޮޑަށް ހަޤީޤީ ހަކުރުތަކުރުންގެ ހަޤީޤަތް އޮޅުވާލުމަށެވެ. ކާކަކީ ކާކުގެ އެޖެންޓެއްކަން ހާމަަވިޔަ ނުދިނުމަށެވެ. " ބޮސް"އަށް އެންމެ ރުފިޔާއެއްވެސް މަދުނުވާނެގޮތަށް ވިސްނައިގެންނެވެ. އެެހެންކަމަށްވާއިރު އާދަމް ނަޞީރު ސަލާމަތްކުރަން ކުރެވެންއޮތް ހުރިހާ ކަމެއް ކުރަން އުމަރަށްވެސް މަޖުބޫރުވާނެކަމަށް އަހަރެމެން ޤަބޫލުކުރަންޖެހެއެވެ!

އުމަރު ޑީއާރުޕީ އޮފީހުގައި ނޫސްވެރިންނަށް ދީފައިވާ މައުލޫމާތުންވެސް އެނގެނީ ރާއްޖޭގައި މަސްތޔުވާތަކެތި މިވިއްކަނީ އެއް ކުޑައެއްގެ ދަށުން ހިޔާލިބިގެން އެއްބަޔަކު ކަމަށެވެ. މައި ހަކުރުތަކުރަކީ ފުދުންތެރި އެކަކުކަމަށްވުމުގެ ފުރުޞަތު ބޮޑުކަމަށެވެ.

ޮ އާދަމް ނަސީރުގެ މައްޗަށް ކުށް ސާބިތުނުވީ މުހިންމު ހެކިތައް ހުށަނޭޅުމުން ކަމަސްބުނެ އުމަރު ދެއްކި ވާހަކަތަކުން މިދެންނެވި ބަހުގެ ހަޤީޤަތް ވަރަށް ރަނގަޅަށް ހާމަވާތީ ގިނަބަޔަކު ދަނީ އެކަމާއި ކަންބޮޑުވުން ފާޅުކުރަމުންނެވެ. \

އުމަރު ބުނެފައިވަނީ މަސްތުވާތަކެތީގެ ވިޔަފާރި އެންމެ ފުޅާދާއިރާގައި ކުރަމުންދާކަމަށް ތުހުމަތުކޮށް، ހައްޔަރުކުރި އާދަމް ނަސީރުގެ މައްޗަށް ކުށް ސާބިތުނުވީ ޝަރީއަތަށް ހުށަހަޅަންޖެހޭ އެންމެ މުހިންމު ހެކިތައް ހުށަނޭޅުމުން ކަމަށާއި ރާއްޖޭގައި ފުޅާ ދާއިރާގައި މަސްތުވާތަކެތީގެ ވިޔަފާރިކުރަމުންދާކަމަށް ތުހުމަތުކުރެވިގެން ފުލުހުން ހައްޔަރުކުރި ހ. ރީނދޫގޭ އާދަމް ނަސީރުގެ މައްޗަށް ކުށް ސާބިތުނުވީ ޝަރީއަތަށް ހުށަހަޅަންޖެހޭ މުހިންމު ހެކިތައް ހުށަނޭޅުމުންކަމަށެވެ. އެގޮތުން ފިންގަރ ޕްރިންޓާއި، ވީޑިއޯ ހުށަނާޅާތީ ކަމަށެވެ.

އަދި މިމައްސަލައިގެ ތެރެއަށް ސަރުކާރުގެ އިސްވެރިންގެ ދިގު އަތް ބާނާފައިވާކަމަށާއި، ޚާއްސަކޮށް ދައުލަތުގެ ބަންޑާރަ ނައިބު ހުސްނުއްސުޢޫދަކީ މީގެ ކުރިންވެސް އާދަމް ނަސީރާއި ވަރަށް ގާތްގުޅުމެއް އޮތް ބޭފުޅެއްކަން ސާބިތުވާ ކަމަށް އުމަރު ވިދާޅުވިއެވެ. އާދަމް ނަސީރަކީ މަސްތުވާ ތަކެތީގެ މައްސަލައެއްގެ ތުހުމަތަކަށް 2007 ވަނައަހަރުގެ ނޮވެންބަރ މަހު 22 ވަނަ ދުވަހު ފުލުހުން ހައްޔަރުކުރުމަށްފަހު، 2008 ވަނައަހަރުގެ ފެބްރުއަރީ 7 ވަނަދުވަހު ދޫކޮށްލާފައިވާ މީހެކެވެ.

މީގެއިތުރުން 2.18 ކިލޯ ގްރާމްގެ މަސްތުވާތަކެތީގެ މައްސަލައެއްގައި 25 އަހަރުދުވަހަށް ހުކުމްކޮށް، މިހާރު ޖަލުގައި ހުކުމް ތަންފީޒު ކުރަމުންދާ ގ. ހިލްމަން އަބްދުލްހަމީދު އަބްދުއްސަމަދުގެ ޝަރީޢަތް ހިނގަމުންދިޔައިރު، އޭނާގެ ވަކީލަކަށް ހުންނެވި، މިހާރުގެ ބަންޑާރަ ނައިބު ހުސްނުއްސުޢޫދު، އާދަމް ނަސީރާއި ބައްދަލުކުރައްވައި، ހަމީދު، ހުސެއިން އާދަމް ބިލްޑިންގ ގައި ބަންދުގައި ހުރިއިރު، ނިދާނެ ތަނެއްނެތި ފެންނުވަރާ ބޭންދިކަމަށް ބުނެ، ކޯޓުގައި ހެކިބަސް ދިނުމަށް އެދިވަޑައިގެންފައިވާކަމަށް 14 މާރޗް 2008 ވަނަދުވަހު އާދަމް ނަސީރު ފުލުހުންނަށް ދިން ބަޔާނުގައި ބުނެފައިވާ ކަމުގެ ހެކި ސާބިތުކޮށްދެއްވާނެ ކަމަށް ވެސް އުމަރުވަނީ ބުނެފައެވެ.

އަދި މިމައްސަލައިގައި ހަމީދުގެ ފަރާތުން ހެއްކެއްގެ ގޮތުގައި އާދަމް ނަސީރުގެ ނަން ހުށަހަޅާފައިވާނެކަމަށް ހުސްނުއްސުޢޫދު ވިދާޅުވިކަމުގައި އޭނާގެ ބަޔާނުގައި ބުނެފައިވެއެވެ. މިބަޔާންތައް އުމަރު ވަނީ ނޫސްވެރިންނާއި ހިއްސާކޮށްފައެވެ.

އަދި އުމަރު ބުނެފައިވަނީ އާދަމް ނަސީރާއި، ބަންޑާރަ ނައިބު ހުސްނުއްސުޢޫދާއި، 2.18 ކިލޯ ގްރާމްގެ މަސްތުވާ ތަކެތީގެ މައްސަލައިގައި ޖަލުގައި ހުކުމް ތަންފީޒުކުރަމުންދާ އަބްދުލް ހަމީދާއި ތިން މީހުންނަކީ ވަރަށް ގާތްގުޅުމެއް އޮންނަ ބައެއްކަން ހަމީދުގެ ޝަރީއަތަށް ހުށަހަޅާފައިވާ ބަޔާންތަކުންވެސް ސާބިތުވާން އެބަހުރިކަމަށް އުމަރު ވިދާޅުވިއެވެ.

ހުސްނުއްސުޢޫދު މިކަންކުރައްވާފައިވަނީ އޭނާ ބަންޑާރަ ނައިބުކަމާއި ހަވާލުވެ ވަޑައިގަތުމުގެ ކުރިންކަމަށްވިޔަސް، މިމައްސަލަ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ދާޚިލީ ކޮމެޓީއަށް ހުށަހަޅުއްވާނެ ކަމަށާއި، މައްސަލަ ބެލުމުން މިކަމަކީ ހުސްނުއްސުޢޫދު ކުރެއްވި ކަމަކަށްވާނަމަ، އެމަނިކުފާނުގެ އިތުބާރު ނެތްކަމުގެ ވޯޓެއް ނަގާނެ ކަމަށް އުމަރު ވަނީ ބުނެފައެވެ.

ރާއްޖޭގައި ފުޅާދާއިރާއެއްގައި މަސްތުވާ ތަކެތީގެ ވިޔަފާރިކުރަމުންދާ ބޮޑުންގެ ހަމީހުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭކަމަށް ތުހުމަތު ކުރެވިގެން، ފުލުހުން ހައްޔަރު ކުރި ހ. ރީނދޫގޭ އާދަމް ނަސީރުގެ މައްޗަށް ކުށް ސާބިތުވާ ވަރަށް ހެކި ހުށަހަޅާފައިނެތުމުގެ ސަބަބުން، އޭނާގެ މައްޗަށް ކުށް ސާބިތުނުވާކަމަށް ޖިނާއީ ކޯޓުން ހުކުމްކުރީ ހުސްވި ހަފްތާގެ އާދީއްތަ ދުވަހުއެވެ. އާދަމް ނަޞީރަކީ މިހާތަނަށް އެއްވެސް މައްސަލައެއްގައި ކުށް ސާބިތުނުކުރެވޭ ތަވީދެއް ގެންގުޅޭ މީހެއްކަމަށާއި އެތަވީދުގެ ބާރު ކަނޑުވައި ނުލެވޭނެކަމަށް ދިވެހިވިންދުން ވާނީ އެންމެ ކުރިންސުރެ ބުނަފައެވެ.

އުމަރު ދެއްކި ވާހަކަތަކުން ދޭހަވާ އަދި ޔަޤީންވާ އެއްކަމަކީ ރާއްޖޭގައި ބޮދެތި އަދަދުތަކުން މަސްތުވާތަކެތީގެ ވިޔަފާރި ކުރަމުންގެންދަނީ އެއްބަޔަކު ކަމެވެ. ފެންމަތިވެގެން މިއުޅެނީ އެއްޗޭނެއްގެ ބޮޅުތައް ކަމެވެ. ހޯދެން މިޖެހެނީ ޗޭނުގެ މައިބޮޅުކަމެވެ. މައިބޮޅު ހޯދިގެން ނޫނީ މިޤައުމު، ހަކުރުގެ ވަބާއިން މިންޖު ނުކުރެވޭނެކަމެވެ.

ްީީމަސްތުވާތަކެތިން ރާއްޖެ ސަލާމަތްކުރެވޭނީ އެތަކެތީގައި ސިޔާސީ ކުލަޖެހުން ހުއްޓިގެންނެވެ. އެއީ ޤައުމީ މައްސަލައެއްގެގޮތުގައި ދެކި ސިޔާސީ ޕާރޓީތަކުން ވެސް މަސްތުވާތަކެއްޗަކީ ދިވެހި ޤައުމަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ އެންމެ ބޮޑު ސިޔާސީ މައްސަލަ ކަމަށް ޤަބޫލުކޮށް މަސްތުވާތަކެތިން ޤައުމު ސަލާމަތްކުރަން މަސައްކަތްކޮށްގެންނެވެ.

މަސްތުވާ ތަކެތީގެ ބޮޑެތި މައްސަލަތައް ނިމިގެންދަނީ ރައްޔިތުންގެ ހިތްތަކުގައި ބޮޑެތި ސުވާލުތަކެއް އުފައްދާފައެވެ! ހަމައެއާއެކު ސިޔާސީ ނުފޫޒު ފޯރާކަމުގެ ތުހުމަތުިތައް ރައްޔިތުން އަބަދުވެސް ކުރެއެވެ. އެފަދަ ތުހުމަތުތައް ކުރަން މަޖުބޫރުވަނީ ރައްޔިތުންގެ ލޯތަކަށް އެކަންކަމުގެ ހެކި ފެންނަމުންދާތީއެވެ.

މިސާލަކަށް މިހާރެުގެ ސަރުކާރުން ރާއްޖޭގައި އެންމެ ފުޅާދާއިރާއެއްގާ މަސްތުވާތަކެތީގެ ވިޔަފާރިކުރާ އެންމެ ބޮޑު ހަ ޑީލަރުންގެ ތެރޭގައި ހިމނައިގެން ހާމަކުރި ހ. ރީނދޫގޭ އާދަމް ނަޞީރުގެ މައްސަލަތަކަށް ބައްލަވާށެވެ.

ސޯސަންމަގުގައި މަސްތުވާތަކެތި ޖީބަށް އަޅައިގެން ވިއްކަން ހުއްޓާ އާއްމު ފަރާތްތަކުން ފުލުހުންނަށް ދިން މައުލޫމާތާއި ގުޅިގެން ހައްޔަރުކުރެވުނީ 30 ޕެޓާއިއެކުގައެވެ. އެފަހަރު މައްސަލަ ނިމުނީ އެތަކެއްްަކީ އޭނާގެ އެއްޗެތި ނޫންކަމަށާއި އޭނާ އެ ފަތުލޫނު ލައިގެންހުރީ އެތަކެތި އޭނާގެ ޖީބުގައި ހުރިކަން އޭނާއަށް ނޭނގި ލައިގެންހުރީކަމަށް ވެގެންނެވެ. އޮޅިގެން އެހެންމީހެއްގެ ފަޓުލޫނެއް ލެވިފައިހުރީކަމަށް ވެގެންނެވެ.

މިފަހަރު ސަލާމަތްވީ އެކަށީީގެންވާ ހެކި ނެތިގެންނެވެ. އަދިވެސް އިތުރަށް ހެކި ބޭނުންވާތީއެވެ. އިތުރު ހެއްކަކީ ދުވަހަކުވެސް ހޯދައި ކޮޅުންލާނެ އެއްޗެއް ނޫނެވެ. މާތްﷲ ވޮޑިގެންވާ ކަމަށާއި މާތްﷲ އީ އެއްކައުވަންތަ ކަލާނގެ ކަމަށް ޤަބޫލުކުރުމަށް އިތުރު ހެކި ބޭނުންވާ މީހުން ދުނިޔޭގައި ބައިވަރެވެ، މުސްލިމުންނަށްވުރެ ކާފަރުންގެ އަދަދު ގިނަވެގެންމިއުޅެނީ އެ ސަބަބަށްޓަކައެވެ. އެހެންކަމުން އިތުރު ހެއްކަކީ ހޯދައި ކޮޅުންލާން އޮތް އެއްޗެއް ނޫންކަން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވަރަށް ސާފުކޮށް އެއޮތީ ފެންނާށެވެ.

ފަހާގެއިން 2008 ވަނަ އަަހރު 13 ކިލޯ ،މަސްތުވާތަކެތީގެ މައްސަލައިގައި ކުށްސާބިތުވި މީހާއަކީ އެންމެ ކިލޯއެއްގެ ބަދަލުގައި އެންމެ ބައިކިލޯގެ ވެސް އަގުހުރި މީހަކުކަމާއިމެދު ސުވާލު ނުއުފައްދާ ހަމަ އެކަކު މިޤައުމަކު ނެތެވެ.

މަޝްހުރު ޗިކާގެ ކޮޓަރިން މަސްތުވާ ތަކެތި ފެނުނީ 13 ކިލޯގެ ވެރިޔާ ދުނިދޫ ނކުޑަގޮޅީގައި އޮއްވައެވެ. ނަމަވެސް އޭނާ ތަޙްޤީޤުގައި އެއީ އޭނާ މާކުރިން އެކޮޓަރީގައި ބެހެއްޓި އެއްޗެއް ކަމަށް ބުނުމުން އެކަންވެސް ވަނީ ޝަރީއަތުން ޤަބޫލުކޮށްފައެވެ.

މަސްތުވާތަކެތީގެ ބޮޑެތި މައްސަލަތައް ރާއްޖޭގައި ނިމިގެން ގޮސްފައިވާގޮތަށް ބަލާއިރު އެކަންކަމުގައި ސިޔާސީ ކުލަތަކާއި ބާރައި ނުފޫޒުގެ އަސަރު ނުހިމެނޭގޮތަށް ނިމިފައިވަނީ ކިތައް މައްސަލަ ކަމާއިމެދު ރައްޔިތުންގެ ހިތްތަކުގައި އިންތިހާއަށް ސުވާލުއުފެދެއެވެ.

މިއަދުގެ ހާލަތަށް ބަލާއިރު ޤައުމުގެ އެންމެ ބޮޑު އިދިކޮޅު ޕާރޓީ، ޑީއާރުޕީ އިން އިއްޔެ އެޕާރޓީގެ ފަރާތުން އުމަރު ނަޞީރު ދެއްކި ވާހަކަތަކުން މިކަންކަމުގައި ސިޔާސީ ކުލައާއި ސިޔާސީ ލީޑަރުންގެ ޝައުޤުވެރިކަން ހުރި މިންވަރު އަދި ސިޔާސީ ވިސްނުންހުރި ގޮތް މިއޮތީ ކިތަންމެ ރަނގަޅަކަށްވެސް ހާމަވެފައެވެ.

1982 އަހަރުން ފެށިގެން ރާއްޖޭގައި ފެތުރެންފެށި ދުނިޔޭގައި ބޭނުންކުރާ އެންމެ ހާރޑް ޑްރަގްސް ހަކުރާއި ކޮކޭންގެ ބާވަތަކުގެ ވަބާ މިއަދު މިއޮތީ ރާއްޖޭގެ އާބާދީގެ ހަތަރުބައިކުޅައެއްބައި ކަވަރުކޮށްފައެވެ. އެތަކެތީގެ ޝިކާރައަކަށް ހަދާފައެވެ.

ހަމައެއާއިކު ވިސްނާލަންޖެހޭ އެންމެ މުހިއްމުކަމަކީ މިދެންނެވި 25 އިންސައްތަ މީހުންގެ ކިބައިން ކުރިމަތިވަމުންދާ ވައްކަމާއި ފޭރުމާއި މަރާމާރީގެ މައްސަލަތައްފަދަ މައްސަލަތަކުގެ ސަބަބުން ޤައުމުގެ ޖުމުލަ އާބާދީ މިތިބެންޖެހެނީ ބޮޑު ބިރުވެރިކަމެއްގެތެރޭގައެވެ. މިކަންކަމުގެ އަސަރު ނަފްސާނީ ގޮތުން ކޮށްފައިވަނީ ޤައުމުގެ ކިތައް ރައްޔިތުންނަށްކަން ބެލުމުގެ ބަދަލުގައި މިއަދު ބެލުން އެންމެ މުހިއްމީ މަސްތުވާތަކެތީގެ ސަބަބުން ޤައުމަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ މުޞީބާތްތަކުގެ ސަބަބުން ނަފްސާނީ އަސަރު ނުކުރާ މީހަކު އެބަހުރިތޯ ކަމަށް ޤަބޫލުކުރަންޖެހެއެވެ.

މިފަދަ ހާލަތުގައި ޤައުމުގައި މަސްތުވާތަކެތީގެ ހާލަތު އޮތް އިރު މަސްތުވާތަކެތީގެ މައްސަލަތަކުގައި ސިޔާސީ އަސަރު ޖެހެމުން ދިއުމަކީ ކޮންފަދަ ބޮޑު މައްސލައެއްކަމާއިމެދު ވިސްނާލުމަކީ ކޮންމެ ރައްޔިތަކުވެސް ކުރަންޖެހިފައިވާ ކަމެކެވެ. ޤައުމު މަސްތުވާތަކެތީގެ ވަބާއިން ސަލާމަތްކުރެވޭނީ މިކަމުގައި ފަރުދީ މަސްއޫލިއްޔަތު އަދާކޮށްގެންކަމަށްވާތީއެވެ.

އާކައިވް ކުރެވިފައިވާ ނުސްޚާ